Ruim een maand na de bevrijding benoemt Koningin Wilhelmina dit eerste naoorlogse kabinet. Het is een 'koninklijk' kabinet en wordt ook wel een 'noodkabinet' genoemd, dat orde op zaken moet stellen na de Duitse bezetting, het economisch herstel ter hand moet nemen, en verkiezingen moet voorbereiden. Het parlement zal pas vanaf november 1945 functioneren. 

Het kabinet-Schermerhorn/Drees bestaat uit ministers van de SDAP (in 1946 met de VDB en CDU samengegaan in de PvdA), de CHU'er Lieftinck (later PvdA) en RKSP (later KVP), alsmede vijf partijloze ministers, van wie er later twee PvdA-lid werden. Minister-president Schermerhorn is afkomstig uit de kring van de VDB (later PvdA). 

Nadat in mei 1946 de Tweede Kamerverkiezingen hebben plaatsgevonden, vraagt het kabinet ontslag. Na de vorming van het kabinet-Beel I , dat op steun van een meerderheid van de Tweede Kamer kan rekenen, verleent de Koningin dat ontslag.

Bijzonderheden

Het kabinet moet het economische leven (landbouw, nijverheid, handel) en de infrastructuur (spoorwegen, dijken, wegen, havens) weer op orde brengen na de vele verwoestingen ten gevolge van de oorlog. Verder moet het bestuur (gemeenteraden, provincies) worden hersteld en zo nodig vernieuwd. 

Tot de vele taken waarvoor dit eerste naoorlogse kabinet zich gesteld ziet, is het organiseren van zuivering en berechting van 'foute' Nederlanders. Dit gebeurt door de bijzondere rechtspleging (bijzondere rechtbanken en tribunalen) en door zuiveringsraden. 

Ook de voedselvoorziening moet weer op gang worden gebracht. Vanwege de aanwezigheid van veel zwart geld vindt een geldzuivering plaats via het zogenaamde 'tientje van Lieftinck'. Ook het culturele leven (pers, omroep) wordt weer genormaliseerd. 

Tot augustus 1945 vraagt de strijd in het Verre Oosten tegen Japan nog de nodige aandacht. Nederland is daarbij nauw betrokken in verband met het toenmalige overzeese gebiedsdeel Nederlands-Indië. Daarna wordt het kabinet geconfronteerd met het eenzijdig uitroepen van de onafhankelijkheid door de Republiek Indonesia.  

[tekst: Parlement.com]